Single

Khi thành công không còn đủ

Posted by Nguyễn Minh Hải on 06-02-2026

Useful Tips

Vậy là bạn đã làm được. Cuộc leo núi đã kết thúc. Bạn chạm tới đỉnh cao sự nghiệp, có mức thu nhập mơ ước và một cuộc sống đủ đầy. Nhưng khi ngồi trong căn phòng làm việc sang trọng ấy, có thể một câu hỏi lặng lẽ vang lên trong đầu: “Chỉ thế này thôi sao?”

Nếu cảm giác phấn khích từ những thương vụ đã nhạt dần, và bạn bắt đầu nhìn vào “bảng cân đối kế toán” của chính cuộc đời mình để tự hỏi ý nghĩa thật sự nằm ở đâu, thì đó không phải là khủng hoảng mà là sự tỉnh thức.

Bạn đang đối diện với thử thách lớn nhất của một nhà điều hành: Bài toán Di sản hay Chỉ là Lương thưởng. Tin tốt là: giai đoạn tạo ra tác động lớn nhất của bạn có thể mới chỉ bắt đầu.

“Cú say thành công”: Vì sao cảm giác trọn vẹn dần phai

Cảm giác này không phải dấu hiệu của thất bại, mà là một bước tiến tự nhiên. Suốt nhiều thập kỷ, mục tiêu sống của bạn được xác định từ bên ngoài: đạt chỉ tiêu, mở rộng bộ phận, gia tăng giá trị cho cổ đông. Khi những cột mốc ấy lần lượt được chinh phục, động lực từng thúc đẩy bạn tiến lên cũng dần mất đi sức nặng. Thành công vẫn còn đó, nhưng cảm giác viên mãn thì không.

Vạch ra “Danh mục mục đích sống” của bạn

Hãy xem chương tiếp theo này không phải là nghỉ hưu, mà là một cuộc xoay trục chiến lược — nơi đơn vị giá trị không còn là tiền lương, mà là kinh nghiệm, nguồn lực tài chính và mạng lưới quan hệ. Bạn đang xây dựng một “danh mục mục đích sống” đa dạng. Dưới đây là ba “nhóm tài sản” có tác động cao đáng để cân nhắc:

1. Nhà chiến lược vì cộng đồng:

Hàng chục năm băng qua mê cung doanh nghiệp của bạn là một kho báu với lĩnh vực xã hội. Các tổ chức phi lợi nhuận thường giàu lý tưởng nhưng thiếu chiến lược. Việc bạn chia sẻ chuyên môn dưới hình thức tư vấn miễn phí hoặc chi phí thấp như giúp một ngân hàng thực phẩm tối ưu chuỗi cung ứng, hay định hướng cho một tổ chức xã hội non trẻ mở rộng quy mô — sẽ tạo ra tác động rõ ràng, tức thì. Đó là lúc những kỹ năng khó khăn nhất bạn từng tích lũy được dùng để giải quyết vấn đề mà “lợi tức” được đo bằng số phận con người được thay đổi, chứ không phải con số tài chính.

2. Nhà đầu tư thiên về sứ mệnh:

Nếu bạn có nguồn vốn sẵn sàng phân bổ, hãy chuyển trọng tâm từ lợi nhuận thuần túy sang đầu tư tạo tác động. Đây không phải làm từ thiện, mà là rót vốn vào các doanh nghiệp giai đoạn đầu đang giải quyết những vấn đề thực tế như công nghệ khí hậu, chăm sóc sức khỏe công bằng hay giáo dục. Không chỉ tiền, mà cả sự dẫn dắt và cố vấn của bạn có thể góp phần hình thành thế hệ doanh nghiệp có trách nhiệm tiếp theo.

Như Paul Polman từng nhận định gần đây, thế giới hiện đang thiếu hụt sự dẫn dắt có mục đích: “Tôi cho rằng chúng ta đang thiếu những nhà lãnh đạo phù hợp để thành công và đó chính là lúc bạn xuất hiện. Chính trong sóng gió, con người học được cách lãnh đạo.”

3. Người gìn giữ trí tuệ (Chủ tịch/Cố vấn):

Hãy chuyển vai trò từ người điều hành sang người bảo trợ. Tìm kiếm vị trí chủ tịch hội đồng quản trị hoặc cố vấn cho một doanh nghiệp đang tăng trưởng hoặc một tổ chức văn hóa. Ở đây, nhiệm vụ của bạn không phải quản lý công việc hằng ngày, mà là giữ vững tay lái, đặt ra những câu hỏi then chốt mà không ai khác dám hỏi, và giúp thế hệ trẻ vượt qua những cơn bão trưởng thành của họ. Di sản của bạn lúc này chính là sức khỏe và đạo đức của tổ chức.

Thực hiện cú xoay trục: Kế hoạch 90 ngày đầu tiên

Sự chuyển dịch này đòi hỏi chủ đích rõ ràng. Hãy bắt đầu nhỏ để tạo đà và củng cố niềm tin.

- Tháng 1:

Giai đoạn khám phá. Đừng vội cam kết. Hãy tìm hiểu. Gặp gỡ trò chuyện với ba người đang hoạt động trong lĩnh vực tạo tác động xã hội. Tham dự một hội nghị về đổi mới xã hội. Đọc những nội dung ngoài ngành quen thuộc của bạn.

- Tháng 2:

Dự án thử nghiệm. Nhận một dự án cố vấn nhỏ, có phạm vi rõ ràng cho một tổ chức phi lợi nhuận, khoảng 5 giờ mỗi tuần. Trải nghiệm thực tế mà chưa cần “nhảy hẳn xuống nước”.

- Tháng 3:

Giai đoạn hòa nhập. Nhìn lại. Dự án thử nghiệm có tiếp thêm năng lượng cho bạn không? Bạn có thể sắp xếp thời gian thế nào để kết hợp vai trò giảm tải trong công việc hiện tại với hành trình mới đầy ý nghĩa này?

Kết thúc của một chiếc thang không phải ngõ cụt — đó là cánh cửa mở ra một không gian rộng lớn hơn nhiều. Bạn đã dành cả sự nghiệp để tạo ra giá trị cho người khác. Giờ là lúc tự mình định nghĩa giá trị ấy. Di sản của bạn không nằm trong kho lưu trữ của một công ty, mà ở tác động bạn lựa chọn tạo ra từ những trải nghiệm đã tích lũy. Chương cuối là do bạn viết. Hãy biến nó thành một trang khiến người ta không thể ngừng đọc.